Lưu trữ thay đổi với Git Commit

Sau khi đã đưa file vào vùng chờ (Staging Area), bước quan trọng tiếp theo là lưu lại những thay đổi đó vào lịch sử dự án. Trong bài này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu cách ghi lại các cột mốc quan trọng bằng lệnh commit.

1. Chuẩn bị môi trường

Để tiếp tục, chúng ta đảm bảo đã có repository my-first-repo và file hello.txt đang nằm trong trạng thái chờ (staged). Nếu bạn mới bắt đầu, có thể thực hiện nhanh các lệnh sau:

mkdir my-first-repo && cd my-first-repo
git init
echo "Hello, Git!" > hello.txt
git add hello.txt

Kiểm tra lại bằng git status. Nếu thấy file hello.txt nằm trong mục Changes to be committed, chúng ta đã sẵn sàng để lưu trữ.

2. Thực hiện bản Commit đầu tiên

Lệnh commit đóng vai trò ghi lại trạng thái hiện tại của mã nguồn, giúp chúng ta có thể tra cứu hoặc quay lại bất cứ lúc nào.

• Lệnh thực hiện:

git commit -m "Add hello.txt with greeting message"

• Giải thích:
• -m: Tham số cho phép viết thông điệp (message) trực tiếp trên terminal.
• Message: Nội dung mô tả ngắn gọn về thay đổi chúng ta vừa thực hiện.

Sau khi chạy lệnh, Git sẽ thông báo xác nhận việc tạo bản ghi đầu tiên với mã hash định danh riêng biệt.

3. Quy trình thay đổi và lưu trữ tiếp theo

Trong thực tế, chúng ta sẽ lặp lại quy trình: Chỉnh sửa file, đưa vào vùng chờ và commit.

1. Cập nhật nội dung:

echo "Welcome to my Git journey!" >> hello.txt

2. Đưa vào Staging Area:

git add hello.txt

3. Lưu thay đổi:

git commit -m "Update hello.txt with welcome message"

Mỗi bản commit này sẽ trở thành một cột mốc trong lịch sử phát triển của dự án.

4. Quy chuẩn viết Commit Message chuyên nghiệp

Viết message rõ ràng là thói quen tốt giúp chúng ta và đồng nghiệp dễ dàng hiểu được lịch sử thay đổi mà không cần xem chi tiết code. Một số quy tắc cơ bản bao gồm:

• Ngắn gọn và cụ thể: Mô tả đúng trọng tâm như “Add login feature” hoặc “Fix bug in signup form”.
• Sử dụng động từ ở thì hiện tại: Ưu tiên dùng các từ như Add, Fix, Update thay vì Added, Fixed.
• Tránh nội dung chung chung: Hạn chế việc chỉ ghi “update” hay “change” mà không nêu rõ đối tượng thay đổi.

5. Lệnh Commit nhanh (Dành cho file đã theo dõi)

Đối với các tệp tin đã được Git quản lý (tracked), chúng ta có thể gộp bước add và commit để tiết kiệm thời gian bằng tham số -a.

echo "Learning Git is fun" >> hello.txt
git commit -a -m "Add fun message to hello.txt"

Lưu ý: Lệnh này chỉ áp dụng cho các file đã tồn tại trong repo, không có tác dụng với các file mới khởi tạo (untracked).

Một số kinh nghiệm thực tế

• Commit thường xuyên: Nên chia nhỏ các thay đổi để commit thay vì gom quá nhiều tính năng vào một lần lưu trữ.
• Luôn kiểm tra trạng thái: Sử dụng git status trước khi commit để đảm bảo không bỏ sót tệp tin cần thiết.
• Message có tính kế thừa: Viết sao cho sau này nhìn lại chúng ta vẫn nắm được diễn biến của dự án.

Trong bài viết tiếp theo, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu cách xem lại lịch sử và “du hành thời gian” để kiểm tra các bản commit cũ.